5 นักปราชญ์ ผู้ทรงอิทธิพลทางความคิดและวิชาการของชาวอีสาน

สังคมอีสานล้วนมีนักคิ นักปราชญ์อยู่มากหลาย ต่างแฝงฝังอยู่ตามหัวเมืองต่างๆ ทว่า 5 นักปราชญ์ที่ ภาณุพงศ์ ธงศรี หยิกยกมากล่าวถึงในบทความ “5 นักปราชญ์ ผู้ทรงอิทธิพลทางความคิดและวิชาการของชาวอีสาน” ล้วนเป็นปรมาจารย์ที่ลูกหลานชาวอีสานควรเรียนรู้และจดจำ

ความทรงจำในชาติพันธุ์เขมรของผม

“ภาษาจึงเป็นสิ่งหนึ่งที่บ่งบอกถึงรากเหง้าที่มาที่ไปของชาติพันธุ์ได้อย่างลึกซึ้งไม่น้อยกว่าการบอกว่า เป็นคนไทย” อติเทพ จันทร์เทศ ชวนสำรวจรากเหง้าของตัวเองก่อนทุกอย่างเลือนหาย

นิราศทัพเวียงจันท์ : ความงามของเวียงจันทน์ก่อนโดนทำลาย

หากใครเคยอ่าน “นิราศทัพเวียงจันท์” คงพอจินตนาการออกว่า พระบรมมหาราชวัง ณ กรุงเวียงจันทน์ งดงามไม่แพ้อาณาจักรใดในอินโดจีน ถ้าไม่มีสงคราม ความงามนั้นคงเหลือให้เห็น บทความเห็นโดย ภาณุพงศ์ ธงศรี

เป็นลาวก่อนเป็นไท ในกาพย์รถไฟหลวง

“กาพย์รถไฟหลวง” ของพระอุบาลีคุณูปมาจารย์ นิราศอีสานแนวสัจนิยม (Literary realism) ได้รับอิทธิพลจากตะวันตกและสยาม โดยใช้ฉันทลักษณ์และถ้อยคำลาว พรรณนาถึงการเดินทางยุคหลังก่อสร้างทางรถไฟ ปี 2473 จากโคราชไปอุบลฯ ซึ่งเป็นยุคที่คนอีสานไม่มีสำนึกความเป็นไทย บทความเห็นโดย ภาณุพงศ์ ธงศรี

หลุมพรางที่ซ่อนอยู่ใน “ภาษาอีสาน”

“ภาษาอีสาน” มีจริงหรือไม่ เพราะเมื่อคำว่า “อีสาน” หรือ “อีศาน” เป็นชื่อที่ถูกนำมาเรียก “ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ” และคนภูมิภาคนี้ก็มีภาษาพูดที่หลากหลาย เชิญอ่านบทความเห็นโดย วิทยากร โสวัตร

เทศกาลดอกลำดวน: วัฒนธรรมประดิษฐ์จากรัฐไทยมอบให้คนกุย เยอ เขมร ลาว ในศรีสะเกษ

หลายช่วงเวลา รัฐไทยเชื่อว่าวัฒนธรรมต่างชาติภายนอกกำลังบ่อนทำลาย “ความเป็นไทย” ทำให้ต้องเร่งประดิษฐ์วัฒนธรรมท้องถิ่นขึ้น เพื่อสร้างความมั่นคงทางศิลปวัฒนธรรม ทว่าสิ่งนั้นกลับทำลายวัฒนธรรมท้องถิ่นที่แท้จริง

บันทึกลูกเจ๊กทรยศ: ปริศนาจีนปนลาว

ลูกจีนที่ปฏิเสธอภิสิทธิ์ความเป็นจีนซึ่งเป็นชาติพันธุ์ส่วนน้อย แต่ยึดกุมอำนาจทางเศรษฐกิจของไทย แต่กลับมาค้นหาความเป็นลาวตามถิ่นกำเนิดที่ภาคอีสาน เพื่อหวังยับยั้งมรดกตกทอดของการกดขี่จากที่สืบเนื่องมาจากอดีต

ทิ้งบริษัทข้ามชาติกลับมาเฮ็ดดิจิทัลมาร์เก็ตติ้งที่อุบลฯ

หนุ่มอุบลราชธานีกลับบ้านเกิดเพื่อผลิตกาแฟดริปและคั่วจากที่ราบสูงบอละเวน สปป.ลาว แล้วบุกเบิกช่องทางจัดจำหน่ายแบบดิจิทัลมาร์เก็ตติ้ง ทั้งในไทยและต่างประเทศ

ชัชวาลย์ โคตรสงคราม: ผมไม่ใช่นักเขียนอีสาน ผมเป็นนักเขียนลาวล้านช้างฝั่งขวาแม่น้ำโขง (ตอนจบ)

ร่วมหาความหมายของ “สาธารณรัฐลาวล้านช้าง” ซึ่งเป็นปัจจัยแห่งการก่อตั้ง “สมาคมนักเขียนแม่น้ำโขง เอเชียตะวันออกเฉียงใต้” จากชัชวาลย์ โคตรสงคราม

1 2